TRAO ĐỔI KINH NGHIỆM

"Nóng’ thủ đoạn chiếm đoạt tiền của tội phạm công nghệ cao
Ngày đăng 17/11/2020 | 08:11  | Lượt xem: 88

  Hàng trăm triệu, thậm chí cả tỷ đồng đã bị tội phạm lừa, chiếm một cách dễ dàng mà không cần tiếp cận với người bị hại. Ghi nhận, phân tích của lực lượng An ninh mạng – phòng chống tội phạm công nghệ cao (Bộ Công an) thời gian gần đây đã xác định một số thủ đoạn, phương thức mới. Tuyên truyền, giới thiệu Luật An ninh mạng đến với học sinh

 

Đấu tranh với tội phạm mạng được lực lượng Công an xác định là “cuộc chiến” dài hơi, bởi thủ đoạn của loại tội phạm này diễn biến mới, phức tạp theo ngày. Song điều quan trọng, cốt yếu để ngăn ngừa được chúng, chính là ý thức – nhận thức, sự cảnh giác của người dân.

Vay tiền bằng iCloud

Với nhiều người, khái niệm “Vay tiền bằng iCloud” nghe có vẻ là lạ. Song với đại bộ phận người sử dụng điện thoại di động iPhone, thì “iCloud” lại hoàn toàn dễ hiểu. Đây là hình thức bảo mật của Apple cho các thiết bị iPhone, iPad hay Apple Watch. Phải nhập đúng mật khẩu đi kèm tài khoản iCloud được lưu ở trong máy thì mới có thể sử dụng được thiết bị đó.

“Vay tiền bằng iCloud” hay “vay tiền qua iPhone” là hình thức vay tiền online giữa người vay và chủ nợ mà không cần gặp mặt. Việc giải ngân tiền nhanh đã khiến không ít người sập bẫy hình thức vay tiền này. Khoản tiền được vay phụ thuộc vào chính giá trị chiếc iPhone của người chủ sở hữu, cùng một số giấy tờ. Điện thoại iPhone càng đắt tiền, người vay càng được vay với số tiền lớn. Trên mạng xã hội, không khó để tìm được thông tin về những khoản cho vay lên đến 80-90% giá trị máy; nhưng thường thì các chủ nợ chỉ cho vay khoảng 50% giá trị máy, với số tiền từ 3-15 triệu đồng. Mục đích chính là để người vay tiếc giá trị chiếc điện thoại mà …cố gắng trả hết nợ.

‘Nóng’ thủ đoạn chiếm đoạt tiền của tội phạm công nghệ cao ảnh 1

Các đối tượng sử dụng công nghệ cao thực hiện hành vi phạm tội bị cơ quan Công an bắt giữ

Theo khuyến cáo của các chuyên gia công nghệ thì tài khoản iCloud chính là “nút thắt” để ràng buộc giữa bên vay và bên cho vay. Bên cho vay sẽ dùng tài khoản iCloud để uy hiếp khi người vay không trả đúng hẹn.

Khi người vay không trả tiền theo đúng hẹn, người cho vay lúc này trở thành “chủ nhân” của chiếc iPhone người vay tiền. Tính năng “Find My iPhone” được bật, người cho vay có thể tìm ra vị trí chính xác của người vay hoặc họ cũng có thể khóa iPhone từ xa lại. iPhone lúc này chẳng khác gì cục gạch. Không những thế, mọi thông tin của người vay đã được người cho vay nắm rõ khi hình ảnh, video, danh bạ được đồng bộ qua tài khoản iCloud. Người thân hoặc bạn bè của người vay có thể bị gọi điện đe dọa hoặc tống tiền giống như các mô hình cho vay “tín dụng đen” nếu như người dùng chậm thanh toán hoặc không thanh toán... Không loại trừ là bị sử dụng các thông tin cá nhân vào các hoạt động trái pháp luật.

Chính vì vậy, hàng tuần hoặc hằng tháng, người vay sẽ đều phải trả lãi đúng hẹn theo như số tiền mà chiếc iPhone của họ đã được định giá. Số tiền lãi hằng tuần hoặc hằng tháng này có thể lên đến vài trăm %/năm. Lãi mẹ đẻ lãi con, cho đến khi người vay dần mất khả năng trả nợ.

Bên cạnh những đối tượng cho vay với lãi suất cao ngất ngưởng, từng có trường hợp lợi dụng tâm lý người dùng cần vay tiền nhanh, sau khi người dùng nhập iCloud được cung cấp sẵn, các đối tượng không chuyển bất cứ một khoản tiền nào vào tài khoản mà sẽ chuyển sang phương án đòi tiền chuộc. Thực chất đây là một chiêu lừa đảo. Các đối tượng lừa đảo sẽ báo mất và khóa iPhone qua iCloud, rồi đòi tiền chuộc để mở khóa. Người dùng khi ấy bắt buộc trả tiền chuộc hoặc phải đối mặt với việc iPhone bị khóa và không thể sử dụng được...

Thủ đoạn “Vay tiền bằng iCloud” của một nhóm đối tượng tại TP. HCM mới đây vừa bị cơ quan Công an khám phá. Năm đối tượng đã bị CQĐT thực hiện biện pháp tố tụng về hành vi cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự, gồm: Đoàn Gia Phú (SN 1992, quê gốc Hà Nội); Nguyễn Hoàng Đức (SN 1984), Nguyễn Thế Vinh (SN 1990), quê Hưng Yên); Nguyễn Hùng Long (SN 1994), Trần Hải Nam (SN 1991), cùng tạm trú tại phường 2, quận 3, TP. HCM).

Lời khai của các đối tượng thể hiện, Phú thuê nhà tại quận 3, TP. HCM để kinh doanh điện thoại cùng Đức. Do kinh doanh không hiệu quả, khoảng tháng 5-2019, Phú và Đức bàn bạc với T. (Giám đốc 1 Công ty ở quận Long Biên, Hà Nội), đóng mỗi người từ 200-300 triệu đồng để… cho vay lãi nặng ở TP Hồ Chí Minh.

Mọi hoạt động cho vay đều do Phú, Đức đảm nhận, bằng cách thuê Vinh, Long, Nam cùng Vũ Xuân Kiên (SN 1988, gốc Hà Nội) phụ việc. Phú tạo trang cá nhân “Tài chính tiêu dùng...” trên Facebook nhằm quảng cáo, lấy số điện thoại của Vinh để giao dịch. Khi khách hàng có nhu cầu vay thì trực tiếp gặp Vinh tư vấn. Thỏa thuận xong, Vinh đăng thông tin người vay lên nhóm hoặc báo cho Phú.

Phú sẽ phân công Long, Nam hoặc Kiên đến gặp khách hàng. Khi gặp khách, nhóm này quan sát điện thoại của khách rồi mới xác định khoản vay. Thông thường, điện thoại khách sử dụng sẽ có giá trị cao hơn số tiền chúng quyết định cho vay. Nếu khách dùng điện thoại di động “xịn” thì sẽ được vay cao hơn.

Mỗi trường hợp cho vay phải đảm bảo có một hợp đồng bán điện thoại và hợp đồng cho thuê điện thoại. Đồng thời, nhóm chụp lại hợp đồng, chứng minh nhân dân, ảnh của khách rồi giao lại cho Phú. Sau đó, nhóm mới giao tiền cho khách vay. Cứ 5 ngày thì khách trả góp và chuyển vào tài khoản của Phú, Long. Nếu khách không có tài khoản thì nhóm này tới nhà thu tiền hoặc tới căn nhà trên đưa tiền.

Kiểm tra phần mềm liên quan đến hoạt động vay – cho vay của nhóm Phú, Đức, cơ quan công an phát hiện có 78 người vay với số tiền gần 500 triệu đồng và nhóm đã thu được hơn 260 triệu đồng. Bên cạnh đó, có 124 người vay hơn 725 triệu đồng đã trả nợ xong; tổng mức thu cả gốc và lãi là gần 907 triệu đồng.

Thu đổi ngoại tệ qua mạng và lợi dụng hình ảnh người nổi tiếng

Loại tội phạm lừa đảo liên quan đến các đối tượng người nước ngoài lợi dụng các trang mạng xã hội thực hiện hành vi phạm tội thông qua hoạt động đổi ngoại tệ, vừa bị Công an tỉnh Bắc Ninh xuất hiện, khuyến cáo. Theo đó, các nhóm đối tượng người nước ngoài (nhất là người Trung Quốc) lập các hội nhóm trên mạng xã hội (wechat, viber, ...) để đăng bài viết về việc đổi tiền VNĐ lấy tiền Nhân dân tệ.

‘Nóng’ thủ đoạn chiếm đoạt tiền của tội phạm công nghệ cao ảnh 2

Người dân cần cảnh giác với các chiêu trò mời vay tiền trên mạng xã hội

Khi xuất hiện người Việt Nam có nhu cầu đổi lấy tiền Nhân dân tệ, các đối tượng sẽ thoả thuận tỉ giá đổi tiền và trực tiếp liên lạc với người bị hại để thực hiện giao dịch. Lúc này, người bị hại sẽ cung cấp tài khoản ngân hàng để nhận tiền Nhân dân tệ; đối tượng lừa đảo làm các giấy tờ giao dịch giả (hình ảnh biên nhận, biên lai chuyển tiền thành công của ngân hàng ...) và đăng tải hình ảnh về việc đã chuyển tiền Nhân dân tệ vào tài khoản, gửi cho bị hại để tạo lòng tin và thông báo chuyển tiền thành công. Sau đó, các đối tượng yêu cầu bị hại chuyển trả số tiền VNĐ tương ứng vào tài khoản ngân hàng mà đối tượng cung cấp. Sau khi có số tiền VNĐ, các đối tượng chuyển tiền đến nhiều tài khoản khác nhau hoặc đổi sang tiền ngoại tệ rồi chiếm đoạt.

Công an tỉnh Bắc Ninh khuyến cáo các cơ quan, tổ chức và nhân dân nâng cao cảnh giác, không thực hiện việc đổi tiền ngoại tệ trái phép mà phải thông qua các tổ chức được cấp phép thu đổi ngoại tệ hợp pháp như các ngân hàng, tổ chức tín dụng, tổ chức kinh tế đủ điều kiện. Tuyệt đối không chuyển tiền dưới bất kỳ hình thức nào khi có nghi vấn đối tượng lừa đảo chiếm đoạt tài sản (nếu đã chuyển tiền phải nhanh chóng báo cho ngân hàng để phong tỏa xử lý ngay).

Một dạng lừa “quái chiêu” khác xuất hiện ở một số tỉnh miền Trung, vừa được CATP Vinh, tỉnh Nghệ An, phối hợp với các lực lượng chức năng triệt phá.

Ba đối tượng bị bắt giữ gồm: Lâm Ngọc Yến (SN 1988, trú tại TP Cà Mau, tỉnh Cà Mau); Phạm Hồ Quân (SN 1990, trú tại huyện Cái Bè, tỉnh Kiên Giang) và Lưu Nhật Trường (SN 1992, trú tại TP Long Xuyên, tỉnh An Giang. Bộ ba này được xác định từ năm 2018 đến lúc “lộ sáng” đã lừa đảo, chiếm đoạt khoảng 16 tỷ đồng, bằng thủ đoạn lập các tài khoản zalo, facebook, viber ảo; sau đó lấy ảnh chân dung những người bán hàng online có uy tín và lượng tương tác nhiều để làm ảnh đại diện cho tài khoản ảo đó.

Quân và Trường có nhiệm vụ tạo tài khoản giả mạo đưa cho Yến. Từ tài khoản có được, Yến nhắn tin yêu cầu các nạn nhân chuyển tiền trước khi nhận hàng hóa, nhưng trên thực tế số hàng đó đều không tồn tại. Sau khi chiếm đoạt được số tiền của nạn nhân, các đối tượng tiến hành xóa tài khoản.

Ngoài ra, Cơ quan Công an còn xác định trong thời gian đang sinh sống tại nước ngoài, Yến còn nhắn tin kết bạn với một số nạn nhân tại Việt Nam, sau đó nhờ chuyển tiền VNĐ vào tài khoản. Khi xong việc sẽ quy đổi ngoại tệ trả lại cho nạn nhân, tuy nhiên Yến đã chiếm đoạt luôn số tiền đó.

Theo ANTĐ