HÒA GIẢI CƠ SỞ

Hòa giải cơ sở - Cầu nối đưa pháp luật đến với người dân
Ngày đăng 27/06/2020 | 08:36  | Lượt xem: 55

 “Thông qua hòa giải, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đến với người dân một cách tự nhiên, trực tiếp, có sức thẩm thấu sâu sắc, sức lan tỏa rộng”, ông Uông Ngọc Thuẩn, Phó Vụ trưởng Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật (Bộ Tư pháp) cho biết tại buổi đối thoại trực tuyến về công tác dân vận trong hoạt động hòa giải ở cơ sở vừa được tổ chức do Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật, Bộ Tư pháp phối hợp với Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức.

Hòa giải ở cơ sở là việc hòa giải viên hướng dẫn, giúp đỡ các bên đạt được thỏa thuận, tự nguyện giải quyết với nhau các mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật theo quy định của Luật Hòa giải ở cơ sở. Tại khoản 5 Điều 11 Luật PBGDPL quy định các hình thức PBGDPL, trong đó “.... thông qua hoạt động trợ giúp pháp lý, hòa giải ở cơ sở” được coi là một hình thức PBGDPL.

Ảnh: Ông Uông Ngọc Thuẩn, Phó Vụ trưởng Vụ PBGDPL (Bộ Tư pháp) trả lời câu hỏi bạn đọc gửi đến.

Theo ông Uông Ngọc Thuẩn, thực tiễn công tác hòa giải ở cơ sở cho thấy, hòa giải ở cơ sở có vai trò, ý nghĩa quan trọng trong việc góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân. Bởi khi hòa giải, các hòa giải viên bên cạnh việc dựa vào những chuẩn mực đạo đức, văn hóa ứng xử, phong tục, tập quán tốt đẹp để tác động tới tâm tư, tình cảm của các bên, khơi dậy trong họ những suy nghĩ, tình cảm tích cực, còn cần phải vận dụng các quy định pháp luật để giải thích, hướng dẫn các bên, giúp họ hiểu được quyền và nghĩa vụ của mình để tự lựa chọn, tự dàn xếp ổn thỏa với nhau mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật.

Tuy nhiên, đại diện lãnh đạo Vụ PBGDPL (Bộ Tư pháp) cũng nhìn nhận, PBGDPL thông qua hòa giải khác với tuyên truyền miệng về pháp luật. Theo đó, chỉ khi nào có vụ việc vi phạm pháp luật hoặc tranh chấp, mâu thuẫn xảy ra thuộc phạm vi được hòa giải ở cơ sở thì hòa giải viên mới có lý do để tiến hành hòa giải. Qua hòa giải kết hợp với việc PBGDPL cho các bên tranh chấp, mâu thuẫn và những người có liên quan trong quá trình tiến hành hòa giải. Vì vậy, phương thức PBGDPL thông qua hoạt động hòa giải ở đây là phương thức tác động trực tiếp từ. Hòa giải viên đến các bên tranh chấp, mâu thuẫn và những người khác với nội dung PBGDPL đã được xác định, gắn liền với từng tranh chấp, mâu thuẫn, vi phạm pháp luật cụ thể...

Hòa giải viên hoặc những người được hòa giải viên mời tham gia hòa giải là những người trực tiếp, giữ vai trò trung tâm. Nội dung pháp luật được các bên tranh chấp, mâu thuẫn và những người khác lưu giữ một cách bền vững hơn, tính chủ động phòng tránh tái xảy ra các mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật tương tự cao hơn. Trường hợp nếu bất đắc dĩ tái xảy ra các mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật tương tự thì họ cũng chủ động hơn trong cách xử lý theo chiều hướng tích cực bởi họ đã biết những kiến thức pháp luật nhất định có liên quan.

Xuất phát từ vai trò và ý nghĩa nêu trên của hòa giải ở cơ sở, Phó Vụ trưởng Vụ PBGDPL Uông Ngọc Thuẩn cho rằng, “xét ở một khía cạnh nhất định ở phạm vi hẹp thì hòa giải ở cơ sở chính là một hình thức hữu hiệu để tuyên truyền PBGDPL tới nhóm đối tượng người dân cụ thể. Đó là các cá nhân, nhóm cá nhân, gia đình, nhóm gia đình, tổ chức có mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật thuộc phạm vi hòa giải ở cơ sở theo quy đinh của Luật Hòa giải ở cơ sở và các văn bản hướng dẫn thi hành”.

Hải Yến